Vài chi tiết nên xem lại trong một số Thánh lễ long trọng tại Việt Nam

Từ khoảng mươi năm trở lại đây, các thánh lễ truyền chức linh mục và các thánh lễ tạ ơn trong các dịp khác nhau tại Việt Nam ngày càng nhiều hơn, qui mô tổ chức xem ra ngày càng rầm rộ.

Vào những dịp này, cộng đồng Dân Chúa thường bày tỏ niềm vui chân thành và chính đáng của mình theo những cách rất đa dạng. Tuy nhiên, cách thức tổ chức thánh lễ vào các dịp này có một vài điểm cần xem xét lại.

 

Đôi điều ghi nhận từ thực tế

 

Các thánh lễ truyền chức cũng như tạ ơn thường được sắp đặt tương đối kĩ lưỡng. Những chi tiết trang trí cũng như sự tham gia của các hội đoàn thường giúp làm cho cuộc cử hành thêm long trọng, đồng thời cũng tô điểm cho vẻ đẹp phụng vụ của ngày lễ.

 

Bên cạnh đó, chúng tôi cũng nhận thấy rằng ở khá nhiều nơi, thay vì cuốn Sách Lễ Rôma, người ta dùng một chiếc kẹp tài liệu với các bản văn thánh lễ được in ra và xếp theo thứ tự. Tương tự như thế, thay vì Sách Bài Đọc và Sách Tin Mừng, người ta cũng dùng một kẹp tài liệu khác đặt sẵn ở giảng đài, với các bản văn Kinh Thánh của ngày lễ được in sẵn. Cách làm này dĩ nhiên tiện lợi, giúp tân chức cũng như những ai đọc các bài Sách Thánh không phải loay hoay bối rối.

Tuy nhiên, nhìn sâu xa hơn một chút, dường như cách làm này có điều gì đó không ổn.

 

So sánh với truyền thống trong Hội Thánh

Y phục, Sách Lễ, Sách Các Bài Đọc, Sách Tin Mừng và các nghi thức làm nên vẻ đẹp phụng vụ và diễn tả đức tin. Vì thế, trong truyền thống Hội Thánh, Sách Lễ, Sách Các Bài Đọc, đặc biệt là Sách Tin Mừng thường được đóng thành quyển và trang trí đặc biệt công phu cầu kì. Trong những thánh lễ trọng thể, Sách Tin Mừng thường được một thầy phó tế rước trang trọng ở đầu đoàn rước, được đặt trên bàn thờ để rồi sẽ được rước long trọng khi thầy phó tế công bố Tin Mừng. Những chi tiết này cho thấy Hội Thánh kính trọng Lời Chúa, nhất là Sách Tin Mừng một cách rất đặc biệt, và giảng đài chính là nơi mà Lời Chúa được tôn vinh một cách hết sức long trọng.

 

Tại Rôma, vào các dịp cử hành long trọng, liền sau Tin Mừng được công bố, Đức Giáo Hoàng thường hôn lên sách Tin Mừng, rồi dùng Sách Tin Mừng chúc lành cho cộng đoàn phụng vụ.

 

 

Chỉ cần so sánh vài hình ảnh trên đây, chúng ta dễ dàng nhận thấy dường như cách thực hành của Hội Thánh tại Việt Nam còn khá xa lạ với truyền thống tôn vinh Lời Chúa, nhất là Sách Tin Mừng trong Hội Thánh hoàn vũ.

Tuy nhiên, điều đáng nói không chỉ đơn giản là sự khác biệt bên ngoài này.

 

“Tâm thức mì ăn liền” trong cử hành phụng vụ

 

Chúng tôi xin tạm gọi tên cách làm “tiện dụng” tại một số nơi ở Việt Nam vừa được nêu ra trên đây như là phản ảnh “tâm thức mì ăn liền” trong cử hành phụng vụ: mọi thứ được chuẩn bị để sử dụng cho mục đích tức thời.

 

Chúng tôi tự hỏi không biết người công bố Tin Mừng, hoặc vị chủ tế có cảm tưởng gì khi cung kính hôn lên bản văn Tin Mừng đặt trong kẹp tài liệu. Rồi chúng tôi lại tiếp tục tự hỏi là không biết số phận của các tờ giấy in bản văn Tin Mừng đó sẽ thế nào. Hầu chắc nó sẽ bị ném vào một xó xỉnh nào đó, thậm chí rất có thể nó bị ném vào sọt rác. Điều này có thể hàm ý rằng tất cả các nghi thức tôn vinh Lời Chúa một cách long trọng như xông hương, hôn kính trong buổi cử hành thực ra chỉ là hình thức và mang tính biểu diễn!

 

Một điều nữa chúng tôi cũng muốn ghi nhận ở đây, điều này có lẽ hơi mâu thuẫn với những chi tiết vừa nêu, đó là việc bài trí trong các nhà thờ và nhà nguyện tại Việt Nam: người ta cố gắng sắp xếp để có nơi đặt cuốn Kinh Thánh, thường là đối diện với Nhà Chầu. Đây có lẽ là một nỗ lực áp dụng “sát chữ” số 21 trong Hiến Chế Dei Verbum: “Giáo Hội vẫn luôn tôn kính Thánh Kinh giống như tôn kính chính Thánh Thể Chúa, …” Trên thực tế, nơi để cuốn Kinh Thánh trở thành một “cái tủ” và hầu như cả năm, người ta chẳng buồn ngó ngàng gì tới Lời Chúa trong đó. Thực ra, số 21 khởi đầu chương IV của Hiến Chế Dei Verbum với tiêu đề “Thánh Kinh trong đời sống Giáo Hội” nhấn mạnh tới việc loan báo, học hỏi, nghiên cứu và diễn giải Lời Chúa nhằm “đem đến cho đoàn con của Giáo Hội sức mạnh đức tin, lương thực của linh hồn, nguồn mạch tinh tuyền và trường tồn của đời sống thiêng liêng.” Cũng trong chương IV, số 24, Hiến Chế nói tới vai trò đặc biệt của việc công bố và diễn giải Lời Chúa trong phụng vụ: “Chính lời Thánh Kinh nuôi dưỡng cách tuyệt hảo và làm tăng triển cách trọn vẹn thừa tác vụ Lời Chúa, bao gồm việc giảng thuyết của các Chủ chăn, việc dạy giáo lý và toàn thể giáo huấn Kitô giáo, trong đó bài giảng phụng vụ có một chỗ đứng đặc biệt.” Thiết nghĩ, nơi đích thực để tôn vinh Lời Chúa trong phụng vụ là các nghi thức, là việc công bố và diễn giải Lời Chúa và cách thức cử hành phụng vụ phải làm sao cho nổi bật được điều này.

 

Chúng tôi xin kết thúc vài điều ghi nhận ở đây với mong muốn rằng các vị hữu trách lưu ý hơn tới những chi tiết xem ra thật nhỏ bé, nhưng lại góp phần không nhỏ tạo nên vẻ đẹp chân chính của phụng vụ công giáo, đồng thời vừa diễn tả đức tin, vừa góp phần giáo dục đức tin cho cộng đoàn tham dự.

 

                                                                  LM. Vinh Sơn Trần Minh Thực, PSS

Bài viết liên quan:

Những điều cần lưu ý liên quan đến Phụng Vụ Tam Nhật Vượt Qua & Mùa Phục Sinh
Một số rét riêng trong thánh lễ Việt Nam (P2)
Một số rét riêng trong thánh lễ Việt Nam (P1)
Nghệ thuật cử hành Thánh lễ 2
Đoàn rước chủ tế buộc cần có Thánh Giá và Nến không?
Ý nghĩa việc chủ tế rửa tay trong phần chuẩn bị lễ vật
Hòa rượu với nước trong thánh lễ
Giải đáp phụng vụ: Tấm khăn phủ quan tài có các ý nghĩa nào?
Có nghi thức nào gọi là “trao tác vụ linh mục” không?
Làm phép Đất Thánh
Page 1 of 2 (15 items)
Prev
[1]
2
Next
Bài viết mới
  • Cuộc đời Môsê, Carlo Maria Martini

    Cuộc đời của ông là một hành trình đức tin, cuộc đời chúng ta cũng vậy. Hơn nữa, chiêm niệm cuộc đời Môsê sẽ giúp chúng ta chiêm niệm cuộc ...

  • Hướng dẫn để bớt kiêu ngạo

    Kiêu ngạo đầu độc tâm hồn. Nhận thức được sự trầm trọng của tính kiêu ngạo là bước khởi đầu, nhưng điều rất quan trọng là làm sao thoát vòng ...

  • Em muốn vào đạo Công Giáo!

    Sở dĩ em muốn vào đạo Công Giáo vì vài lý do thú vị ban đầu. Không hiểu vì cơ duyên nào đó, em được tiếp xúc với nhiều người công giáo. ...

  • Tháng 12: Chờ ngày Giáng Sinh

    Tại nhiều nước, 4 Chúa Nhật này được biểu hiện bằng 4 ngọn nến thắp sáng cho thấy lòng mong chờ của con người được diện kiến Hài Nhi Giêsu. Theo ...

  • Suy niệm Chúa nhật 1 Mùa Vọng Năm A

    Xin Chúa ban phúc lành cho mỗi chúng ta, luôn biết sống tỉnh thức, để sống chu toàn bổn phận hằng ngày nhưng không quên chuẩn bị cho ...

  • Vai trò của gia đình đối với người trẻ

    Như ngọn hải đăng chỉ đường cho tàu thuyền trong đêm tối, bất cứ gia đình nào cũng có vai trò định hướng cho con cái của mình. Từ khi được sinh ...

  • Người trẻ cần gốc rễ

    Gốc rễ là cái gì đó ăn sâu vào trong nền văn hóa của một dân tộc. Chẳng hạn những lễ hội của người Việt (cần đổi mới hay dẹp bỏ?). Cội rễ ...

  • Một chút gợi ý sống tinh thần mùa vọng

    Chúng ta đang bước vào Mùa Vọng khởi đầu năm Phụng Vụ 2018-2019. Mọi nơi trên thế giới các tín hữu đang rộn ràng chuẩn bị mừng lễ Chúa Giáng ...

  • ĐTC với giới trẻ Nhật: không thể tự chụp hình (selfie) linh hồn

    ĐTC nhấn mạnh: Điều quan trọng không phải là hỏi tại sao tôi sống, nhưng tôi sống vì ai; Chúng ta không thể tự chụp hình selfie cho linh ...

  • Là thầy hay là trò?

    Trên đời này không ai toàn vẹn cả, nhưng không phải vì thế mà chúng ta an phận với những khiếm khuyết của mình. Đó là thái độ cố chấp!

Câu chuyện chiều thứ 7
Thống kê Truy cập
Đang online: 1179
Tất cả: 60,696,995